Temat miesiąca: Kobieta menedżer

ATRAKCYJNIEJSZA STRONA BIZNESU

Dokładnie rok temu, w numerze lutowym „Poradnika Handlowca", z okazji zbliżającego się Dnia Kobiet ukazał się artykuł prezentujący sylwetki kobiet-menedżerów zatrudnionych w wiodących firmach handlowych sektora FMCG. Obecnie przedstawiamy panie, które piastują eksponowane stanowiska w czołowych przedsiębiorstwach produkujących asortyment dla tej branży.

Z badań przeprowadzonych przez firmę ManpowerPolska- Kobiety na kierowniczych stanowiskach - wynika, iż 40% respondentów w Polsce uważa, że nie ma żadnej zależności pomiędzy płcią a byciem dobrym kierownikiem. Na świecie tego zdania jest 44% ankietowanych. Jednak prawie jedna czwarta badanych odpowiada, że z ich doświadczenia wynika, że lepszymi kierownikami są mężczyźni. Pytani mężczyźni przyznają, że lepszymi menedżerami są mężczyźni (28%), natomiast kobiety uznają, że lepiej na stanowisku kierownika radzą sobie kobiety (24%). Zaskakujący jest fakt, że aż 20% respondentów w Polsce wskazuje okres mniej niż 10 lat jako ten, kiedy kobiety będą zajmowały co najmniej 50% wyższych stanowisk kierowniczych w największych firmach.20% ankietowanych w badaniu globalnym jest bardziej sceptyczna i wskazuje okres od 10 do 20 lat jako prawdopodobny do obsadzania stanowisk w firmie zgodnie z zasadami parytetu. Kobiety na stanowiskach kierowniczych potrafią lepiej motywować pracowników, wykazują się dużą pomysłowością, są nastawione na skuteczne wykonywanie pracy. W naturze kobiet nie leży agresja i rywalizacja, dlatego w trudnych, konfliktowych sytuacjach umieją zdobyć się na rozmowę, wyjaśnić nieporozumienia i spokojnie zażegnać konflikt. Niejednokrotni e pogodzenie pracy zawodowej z obowiązkami domowymi wymusza na kobietach koordynację wielu zajęć jednocześnie. Fakt ten stanowi z jednej strony źródło dyskryminacji kobiet i mniejszej dyspozycyjności, a z drugiej strony kształtuje on w kobietach odporność na stres i uczy, w jaki sposób sobie radzić z wieloma obowiązkami. Z badań przeprowadzonych przez prof. Małgorzatę Fuszarę z Uniwersytetu Warszawskiego wynika, iż kobiety są bardziej niż mężczyźni oddane firmie, mają lepsze umiejętności komunikowania się, większą empatię, budują dobrą atmosferę w firmie. Acoistotne, przywiązują mniejszą wagę do hierarchii niż mężczyźni. Według badań firmy Randstad, wśród szefów największych polskich przedsiębiorstw jest więcej kobiet, niż się powszechnie wydaje. Ich mocne strony to: myślenie strategiczne, zdolności organizacyjne i gotowość do podejmowania ryzyka. Wygląda więc na to, że Polska wyprzedza światowe trendy. Przekonują o tym również spotkania kadry zarządzającej światowych koncernów - szefowe polskich oddziałów są tam nierzadko jedynymi kobietami. Co ciekawe, kobiety dużo częściej występują jako członkinie zarządów firm, niż jako ich szefowe. Sukces zawodowy w małym stopniu zależy od tego, czy nosi się spódnicę. Mimo to kobiety w świecie biznesu nie mają łatwego życia, muszą wykazać się zarówno wiedzą i umiejętnościami, jak i odpowiednimi działaniami. Nie mogą łatwo się poddawać, a w obliczu poważnego kryzysu muszą okazać „zimną krew". - O klasie profesjonalisty decydują przede wszystkim czynniki od płci mniej zależne: doświadczenie, wiedza, indywidualne umiejętności interpersonalne - zauważa Paweł Gniazdowski z firmy DBMConsulting.

Jaka jest zatem tajemnica sukcesu kobiet zajmujących wysokie stanowiska w firmach? Jakie cechy musi mieć dobry menedżer - niezależnie od tego, czy nosi spodnie, czy spódnicę? O opinie na ten temat poprosiliśmy szefowe kilku znanych firm.

• Coraz więcej kobiet, zarówno w Polsce, jak i na świecie zakłada swoje firmy, prowadzi przedsiębiorstwa, czy zarządza dużymi koncernami. Rola kobiet w świecie biznesu stale się zwiększa, czego przykładem jest Pani. Czy zajmując swoje stanowisko musiała Pani zmagać się ze stereotypami?

Teresa Mokrysz założyciel i Prezes Zarządu Mokate SA: W niewielkim stopniu i tak naprawdę - tylko na samym początku. U progu lat 90. tych kobiet w świecie biznesu nie było zbyt wiele. Zresztą stereotyp nie był jakoś szczególnie rozpowszechniony. Znacznie poważniejszy problem stanowiło zmaganie się z niedostatkiem surowca do produkcji, brakiem maszyn i części zamiennych.

Hanna Cendrowska Prezes Zarządu Stovit Group Sp. z o.o.: Nie, do tej pory taka potrzeba nie zaistniała. Partnerzy biznesowi, z którymi współpracowałam, czy współpracuję, zawsze postrzegali mnie przede wszystkim jako menedżera, a nie tylko jako kobietę. Najważniejsze są kompetencje, chęć współpracy oraz dążenie do sytuacji typu win-win, czyli takich, gdzie nie ma zwycięzców i przegranych, a każda ze stron realizuje swoje cele.

Grażyna Słowak, Prezes Zarządu „POSTI" S.A.: Początek mojej pracy zawodowej przypadał na lata 80. XX w., a więc na czas przemian. Zaczynałam w spółce Hortex, która w tamtych latach podlegała procesom restrukturyzacji, zmian właścicielskich, itd. W krótkim czasie objęłam stanowisko kierownika, później dyrektora. Z perspektywy czasu myślę, że dzięki mojej wytrwałości w dążeniu do celu i ciężkiej pracy udało mi się awansować. Do dzisiaj nieustannie stawiam sobie coraz ambitniejsze wyzwania.

Maria Kochalska Członek Zarządu Haribo Polska Sp. z o.o.: W dużych korporacjach coraz więcej pań zajmuje kluczowe stanowiska. Myślę, że stereotypy przestają już obowiązywać. Swoją przygodę z Haribo rozpoczynałam w latach 90. Był to okres dużych przemian na rynku. Coraz więcej kobiet podejmowało pracę lub zakładało własną działalność. Dzięki temu ich obecność w biznesie stała się czymś naturalnym.

• Czy płeć odgrywa znaczącą rolę w biznesie?

Grażyna Słowak: Płeć nie gra znaczącej roli w biznesie. Nawet w tzw. Męskich zawodach współczesne kobiety radzą sobie bez problemu. Ważne są osiągnięcia, autorytet, który ma się zarówno u współpracowników, jak i partnerów biznesowych. A to jest niezależne od płci.

Hanna Cendrowska: Nie sądzę, żeby płeć odgrywała znaczącą rolę. W biznesie chodzi o realizację strategii, osiąganie założonych celów, podejmowanie ryzyka i zarządzanie zespołami ludzkimi, a więc płynną integrację wielu stylów zarządzania. A to chyba nie jest zależne od płci menedżera.

Maria Kochalska: Jeśli nasz partner jest profesjonalistą, to nie ma znaczenia, czy jest kobietą, czy mężczyzną. Jednak zakorzenione w społeczeństwach wzorce i role przypisywane kobietom, czasami mogą utrudnić im rozwój kariery zawodowej. Na szczęście ta sytuacja ulega zmianie. Z badań wynika, że Polki to jedne z najbardziej przedsiębiorczych kobiet w Europie. Działają w sposób przemyślany i z determinacją rozwijają biznes.

Teresa Mokrysz:  Podział na biznes kobiecy i męski nie znajduje w praktyce uzasadnienia. Rządzą nim te same prawa i trzeba zmagać się z podobnymi trudnościami - bez względu na płeć. Jedynie w nielicznych przypadkach w negocjacjach pomaga kobieca intuicja bądź urok osobisty. Chociaż coraz częściej przy biznesowym stole spotyka się - kobieta z kobietą.

• Wiele kobiet, które już odniosły sukces zawodowy, uważa, że nadal czasami traktowane są mniej poważnie przez swoich kolegów. Jakie cechy musi mieć dobry menedżer - niezależnie od tego, czy nosi spodnie, czy spódnicę?

Maria Kochalska: Menedżer powinien umiejętnie zarządzać ludźmi i samym sobą, a także być ekspertem w danej dziedzinie, umieć szybko analizować sytuację i podejmować decyzje. Poza tym, dobry menedżer powinien umieć zarazić innych swoim entuzjazmem i wizją przedsięwzięcia.

Teresa Mokrysz:  Odpowiedzialność i zdolność przewidywania - z wyobraźnią włącznie. A także opanowanie tak często potrzebne przy chłodnej kalkulacji oraz zwykłą, cywilną odwagę.

Grażyna Słowak: Klasyczne podziały cech ludzi na męskie i żeńskie stopniowo się zacierają. Dużą rolę odgrywają predyspozycje osobiste menedżera. Musi on podejmować decyzje. W nowoczesnej firmie zmienił się sposób dochodzenia do decyzji. Szef powinien docierać do wewnętrznych motywacji pracowników i je wspierać.

Hanna Cendrowska: Menedżer musi posiadać umiejętność radzenia sobie w każdej sytuacji. Powinien być dobrym strategiem, posiadać charyzmę i umiejętności przywódcze, budzić respekt, ale przede wszystkim szacunek. Te cechy niezbędne są do budowania i utrzymania dobrego zespołu ludzi. Dobry team to podstawa sukcesu.

• Sposób zarządzania kobiet i mężczyzn jest różny. Jakie wartości wnoszą kobiety?

Teresa Mokrysz: Zarządzanie powinno być przede wszystkim dostosowane do sytuacji, jaką mamy w firmie. Musi uruchamiać skuteczne narzędzia, a te niekoniecznie muszą mieć coś wspólnego z płcią menedżera. Jeśli już mamy doszukiwać się typowo kobiecych wartości w procesie zarządzania, to najpewniej będą to - empatia i ostrożność. Zazwyczaj przynoszą pozytywne skutki.

Maria Kochalska: Zdaniem ekspertów, cechy psychologiczne kobiet sprzyjają zarządzaniu ludźmi. Uważam, że kobiety w odróżnieniu od mężczyzn, którzy są nastawieni na cele, większą uwagę zwracają na relacje międzyludzkie, motywacje pracowników i ich zachowania. Związane jest to z naturalnymi cechami, którymi obdarzona jest nasza płeć - ciepłem, brakiem agresji, otwartością na ludzi i ich problemy oraz umiejętnością motywowania innych. Kobiety wnoszą do biznesu więcej „koloru", kreatywności i inspiracji. Ze względu na stereotypowe postrzeganie naszej roli w życiu społecznym odznaczamy się determinacją w dążeniu do celu i zwiększoną odpornością na stres. Z drugiej strony charakteryzuje nas większa empatia.

Grażyna Słowak: W zarządzaniu stawia się na partnerstwo. Sądzę, że kobiety potrafią lepiej nawiązać kontakt z podwładnymi, częściej rezygnują z rygorystycznej kontroli na rzecz poszerzania obszarów swobody i przekazywania możliwości. To powoduje, że pracownicy są bardziej kreatywni i zaangażowani.

Hanna Cendrowska: Kobieta, bez względu na to, jaki styl zarządzania reprezentuje, musi być przede wszystkim skuteczna w swoim działaniu i to m.in. wyróżnia dobrego menedżera. Uważam, że styl zarządzania jest w dużej mierze jednak odzwierciedleniem charakteru danej osoby, a nie płci. To nasza osobowość, sposób bycia i usposobienie mają na to istotny wpływ.

• Bizneswoman czasem świadomie rezygnują z roli matki, żony. Jak Pani udało się to wszystko pogodzić?

Teresa Mokrysz:  Nigdy nie stanęłam przed dylematem: biznes czy rodzina. Rozpoczynając swoją karierę w firmie, byłam już mężatką i wychowywałam dwoje dzieci. Ale jednocześnie miałam ogromne wsparcie męża i zrozumienie ze strony dzieci. Oczywiście, bywały trudne momenty i jeśli w danym dniu kompromis okazywał się niemożliwy - wybierałam interes rodziny. Dziś te problemy należą do przeszłości, pracujemy wszyscy razem w Mokate. Jestem przekonana, że biznes i rodzina w większości przypadków nie wykluczają się.

Hanna Cendrowska: Z pomocą najbliższych, rodziny i przyjaciół. Nieważna jest bowiem ilość spędzonego czasu z najbliższymi, ale jego jakość. Podstawą jest to, aby w życiu robić to, co się naprawdę lubi i dotyczy to zarówno sfery prywatnej, jak i zawodowej.

Maria Kochalska: Pogodzenie życia zawodowego z osobistym, kiedy ma się rodzinę, nie jest łatwe. Bardzo często musimy podejmować poważne decyzje i dokonywać trudnych wyborów. Oczywiście, mając wyższe dochody jesteśmy w stanie zorganizować sobie np. pomoc domową. Jednak życie rodzinne to nie tylko praca w domu, ale dbałość o atmosferę i o członków rodziny. Dla nich zawsze powinnyśmy mieć czas. Nie ma cenniejszej wartości w życiu człowieka niż rodzina. W domu staram się nie myśleć o pracy. Stres i negatywne emocje zostawiam za progiem.

Grażyna Słowak:  Oczywiście, zarówno w życiu zawodowym, jak i prywatnym zdarzają się trudne momenty. Dzisiaj czuję się spełniona zawodowo i prywatnie. Dodatkowym źródłem mojej satysfakcji jest córka, która kończy szkołę biznesu i najprawdopodobniej pójdzie w moje ślady.

• Pani motto w życiu zawodowym?

Teresa Mokrysz: ieruję się szeregiem zasad. Przytoczę zatem dwie. Po pierwsze - rzetelność popłaca. I po drugie: nigdy nie warto zatrzaskiwać drzwi - przedwcześnie.

Maria Kochalska: Moim mottem zawodowym jest zdanie, które kiedyś wypowiedział Walt Disney - „Jeśli umiesz coś wymarzyć, potrafisz to osiągnąć".

Grażyna Słowak:  Dbaj o firmę, dbaj o siebie, zadbaj o równowagę. Poza pracą jest rodzina, zdrowie i hobby.

Hanna Cendrowska: Zawsze powtarzam sobie i mojemu zespołowi, że najważniejsi są ludzie. To oni realizują główny cel - zadowolenie naszych klientów. Bez zaangażowanego i zgranego zespołu nawet najlepszy menedżer nie będzie w stanie skutecznie zarządzać firmą. Cytując za Kurtem Lewinem, psychologiem niemieckim i prekursorem „action research" - „Człowiek w swej przestrzeni życiowej zmierza do sytuacji zadowalającej go, lecz często musi znajdować się w sytuacji niemiłej dla niego, którą tworzą bariery ustawione na drodze jego dążeń." I właśnie dzięki zespołowemu eliminowaniu barier udaje nam się iść wytyczoną ścieżką.

Drukuj

Wróć